Na een lange onderhandelingsperiode heeft ons land sedert enkele dagen een nieuwe federale regering. Wij lichtten de tekst van het regeerakkoord door op zoek naar beoogde maatregelen die een impact kunnen / zullen hebben op de bouw- en de vastgoedsector. Hieronder vindt u een overzicht.
1. Klimaat & gebouwen
Een eerste reeks maatregelen heeft betrekking op de impact van de bouw- en vastgoedsector op het klimaat en een verbetering van de energieprestatie van het Belgische gebouwenpark.
Zo is er oog voor de verbetering van de energieprestatie van appartementsgebouwen. De regering voorziet in een versoepeling van het beslissingsproces voor VME’s om energetische ingrepen uit te voeren. Voor energetische renovaties en de installatie van hernieuwbare energie (bv. zonnepanelen, laadpalen, …) zou een besluit van de algemene vergadering van mede-eigenaars bij gewone meerderheid in de toekomst volstaan. De overheid zou VME’s ook stimuleren om een meerjarig plan op te maken voor klimaatgerelateerde investeringen, en bekijken hoe de financieringsmogelijkheden met betrekking tot energetische renovaties voor VME’s verbeterd kunnen worden.
Ook zou het verlaagde BTW-tarief van 6% bij sloop en heropbouw toepasbaar worden op de levering (i.e. verkoop) van woningen met een maximale oppervlakte van 175 m2. Het verlaagde tarief zou zo opnieuw voor iedereen gelden, ook voor projecten van professionele actoren. De regering zou ook een definitie uitwerken van renovatie en vernieuwbouw en onderzoeken hoe er op termijn een duurzaamheidsvoorwaarde kan worden ingevoerd. Voor verdere vragen rond de fiscale elementen van dit regeerakkoord, brengen we u graag in contact met een externe fiscale adviseur.
Tot slot pleit de regering voor een toegang tot de EPC-databank voor kredietverleners, die de energie-efficiëntie van een gebouw zouden integreren in hun risicoanalyses. Verder zal, in overleg met de Nationale Bank, worden onderzocht of de voorwaarden van hypothecaire leningen voor de aankoop van vastgoed met een gunstige EPC-score kunnen worden versoepeld.
2. Consumentenbescherming
De regering voorziet vervolgens een aantal maatregelen om de consument binnen de bouw- en vastgoedsector beter te beschermen.
Voor wie een krediet aangaat voor de aankoop van een woning, zou worden voorzien in een wettelijke opschortende voorwaarde tot het verkrijgen van het noodzakelijke krediet in de koopovereenkomst. Zonder deze voorwaarde zou de overeenkomst niet geldig zijn. De maatregel beoogt het waarborgen van de financiële zekerheid van de koper en het versterken van het vertrouwen in de vastgoedmarkt.
Vervolgens wordt een modernisering van de Wet Breyne vooropgesteld. In een eerste fase zou er daartoe overleg worden gepleegd met zowel actoren uit de bouwsector als met consumentenorganisaties. Concreet zou de regering bestaande ‘achterpoortjes’ uit de huidige wettekst willen wegwerken, de handhaving door de economische inspectie willen versterken en het beroepsverbod tegen aannemers optimaliseren en uitbreiden.
Daarnaast wil men de reeds eerder aangekondigde ‘Ombudsdienst voor de bouwsector’ zo snel mogelijk effectief installeren en wil men reeds bestaande hulpmiddelen voor consumenten bekender maken. Bij wijze van voorbeeld wordt verwezen naar JustBan, i.e. het centrale register van bestuursverboden.
Tot slot beoogt de regering voor casco- en grote renovatieprojecten de invoering van een wettelijke beschermingsregeling voor consumenten die willen verbouwen, dit opnieuw na overleg met zowel de sector als consumentenorganisaties.
3. Fraudebestrijding
De regering wil werk maken van de strijd tegen (sociale) fraude, ook in de bouw- en vastgoedsector. Daartoe zouden onder meer de ketens van onderaanneming in de bouwsector worden geëvalueerd in overleg met de sociale partners, dit om malafide onderaanneming tegen te gaan. Daarnaast zal het aantal controles op zwartwerk door werklozen in o.a. de bouwsector worden verhoogd.
Verder is de invoering van een verplichte registratie bij het verlaten van de werf voorzien teneinde sociale dumping tegen te gaan en de veiligheid op bouwwerven te verhogen.
De regering verbindt er zich ook nog toe om de regio’s, indien ze dit wensen, te helpen strijden tegen ‘share deals’ met betrekking tot vastgoedvennootschappen. Of de regio’s daadwerkelijk maatregelen zullen nemen rond dit soort transacties, valt af te wachten.
4. Overheidsvastgoed
Tot slot voorziet het regeerakkoord een aantal ingrepen in de vastgoedportefeuille van de overheid. Zo zou er een inventaris van het vastgoed (m.u.v. strategische en gevoelige sites) komen en worden ongebruikte activa in eigendom van de staat opnieuw toegewezen of zo snel mogelijk verkocht, waarna de opbrengsten worden gebruikt voor de uitvoering van het regeerakkoord. Door de toename van telewerk is er een overaanbod aan kantoorruimte voor de federale overheidsdiensten, zodat een afbouw van de gehuurde kantoorruimte met 15% wordt voorzien.
Verder moet de Regie der Gebouwen een voorbeeldfunctie opnemen op het vlak van energetische maatregelen en wordt de doelstelling om het vastgoedpatrimonium tegen 2050 klimaatneutraal te krijgen gehandhaafd. Waar mogelijk zal dit gebeuren in samenwerking met de private sector via (varianten op) DBFM-projecten. Er worden ook meer inspanningen voorzien om deze gebouwen toegankelijker te maken voor personen met een handicap. Het regeerakkoord haalt tot slot ook enkele concrete renovatieprojecten aan die worden gepland, met name de Zuidertoren en het Justitiepaleis in Brussel.
Naast de bovenstaande initiatieven, die specifiek de bouw- en vastgoedsector viseren, zullen ook andere, meer algemene maatregelen een (positieve of negatieve) impact hebben zoals de verlaging van de loonkost, de bijdrage van werkgevers in de ziekte-uitkering van werknemers, … In een eerste reactie toont Embuild zich als vertegenwoordiger van de bouwsector gematigd enthousiast, al toont het zich eveneens kritisch over bepaalde maatregelen, zoals de invoering van een uitcheckplicht bij het verlaten van de werf.
We wachten nu op de eerste wetgevende initiatieven om de inhoud van het regeerakkoord effectief om te zetten in concrete teksten. Schoups volgt de uitvoering van dit akkoord nauw op en houdt u op de hoogte over de evoluties in de regelgeving.